Fuzja Orlen Lotos


Pomysł przejęcia Rafinerii Gdańskiej, obecnie Grupy Lotos narodził się w 2007 roku. Został „odgrzany” w lutym 2018 roku i potwierdzony listem intencyjnym podpisanym ze Skarbem Państwa. Dwa miesiące później rozpoczął sie proces badania sytuacji finansowo ekonomicznej Grupy Lotos.[1]

Orlen wniosek o połączenie z Grupą Lotos do Komisji Europejskiej złożył w lipcu 2018 roku. Od tego czasu Komisja bada czy połączenie Orlenu z Grupą Lotos nie naruszy konkurencyjności na rynku paliw w Polsce. Badanie już teraz wskazuje jakie muszą być spełnione warunki fuzji aby moło do niej dojść. Ostateczny termin wydania zgody na połączenie mija 22 lipca 2020 roku.

Przejąć, nie żeby stworzyć problemy

W sierpniu 2007 roku, kiedy powstal w rządzie pomysł połączeniu Orlenu i Lotosu ówczesny prezes Ģrupy Lotos Pweł Olechnowicz obawiał się tej fuzjì.[2]

Prezes Olechnowicz uznał, że rozważenie fuzji ma sens pod warunkiem, że zapewni Polsce bezpieczeństwo energetyczne i przyniesie korzyści dla państwa i akcjonariuszy. Podkreślił jednak, że już teraz wykonane (wrzesień 2007) analizy wskazują, że potencjalnych korzyści nie jest wiele a znaków zapytania dużo [3].

W 2018 roku w Grupie Lotos inicjatywa fuzji odżyła dzięki prezesowi Orlenu Danielowi Obajtkowi [4].

Geneza tej decyzji może przypominać swoim charakterm dwa historyczne zdarzenia, które miały miejsce w Stanach Zjednoczonych. Efektem jednego z nich jest m.inn Carnegi Holl a drugiego 17 poprawka do Konstytucji Stanów Zjednoczonych. [5]

Inne warianty połączenia

Przytaczajac wypowiedź Prezes PKN Orlen Daniela Obajtka, który uważa, że brak fuzji Orlenu z Lotosem to „nie byłby koniec świata [6] należy podkreślić, że obie Grupy: Orlen i Lotos stanowią majątek publiczny dlatego stosunek do tej własności powinien być inny niż do majątku prywatnego prezesa Daniela Obajtka czy majatku innych polityków. Ten majątek jest także cząstką własności każdego obywatela Polski.

Jeżeli KE się nie zgodzi na połączenie Orlenu z Lotosem to Orlen ma inne rozwiązania aby przekształcić się w mltienergetyczny koncern. Takie stanowisko władz Orlenu można uznać za normalne tylko pod warunkiem, jeśli analizy będące podstawą decyzji o fuzji wykonane były bezpłatnie. W innym razie kiedy na przygotowanie decyzji wydano publiczne pieniądze takie podejście jest nie do zaakceptowania.

Jak szczegółowo KE bada warunki fuzji może świadczyć fakt o jakim dowiedział się Business Insider Polska, – Komisja zażądała dostępu do korespondencji mailowej, jaką prowadziły Orlen z Lotosem i to na przestrzeni ostatnich 10 lat.

Ostatnio obserwuje sie pewne zaniepokojenie długo trwajacym badaniem przez komisje wniosku władz Orlenu. Potwierdza również wypowiedź prezesa Daniela Obajtka – „generalnie powinna być postawiona już kropka. Nie będziemy przeciągać dalszych negocjacji.” [7]

Pakiet warunków zaradczych

Już prawie rok toczą sie uzgodnienia warunków na jakich KE wyrazi zgodę na koncentrację. W innym razie mogłoby dojść do zmonopolizowania rynku paliw przez Grupę Orlen.[8] Jeszcze w 2019 roku w sierpniu PKN Orlen i Skarb Państwa podpisali porozumienie, w którym zawarto ramową strukturę fuzji. To porozumienie jest podstawą negocjacji z KE.

„Złożyliśmy propozycję warunków zaradczych Komisji Europejskiej. Z perspektywy PKN Orlen oceniamy je jako dobre. Te warunki muszą pozwolić nam przeprowadzić tę transakcję, a Skarbowi Państwa – zgodzić się na nią” – stwierdził prezes Obajtek [9]

Decyzja o połączeniu Grupy Orlen i Grupy Lotos a właściwie wchłonięciu Lotosu przez Orlen jest wyjatkowej wagi. Łączne obroty połączonych grup mogą przekraczać poziom stokilkudziesiąt miliardów złotych.[10]

Końca świata nie będzie

Zdaniem prezesa Daniela Obajtka- „Sprzedaż rafinerii Lotosu nie wchodzi w grę. Ale są różne inne możliwości. Można coś sprzedać albo wymienić jedne aktywa na inne. Mogą być różnego rodzaju wymiany, także zagraniczne. Wszystko się może zdarzyć.”[11]

Prezes Obajtek jest światowy, twierdzi bowiem- „Wszystko sobie wyobrażam. Co więcej, powiem szczerze, to nie byłby koniec świata. Mamy wiele innych wariantów rozwoju” – „Budujemy koncern multienergetyczny”.

Czy zatem w skład koncernu Orlen poza Lotosem i Energą wejdą inne spółki energetyczne jak np: PGNiG nie wiadomo chociaż wicepremier Jacek Sasin publicznie oznajmił, że :

  • w Polsce jest miejsce na budowę jednego koncernu multienergetycznego,
  • na razie koncentrujemy się na finalizacji przejęcia Grupy Lotos i nie podejmujemy dalszych działań,
  • nie wyklucza żadnej ewentualności.

To ostatnie stwierdzenie wicepremiera, który jest jednocześnie ministrem Aktywów Państwowych oznacza, że Grupa Orlem może również ubiegać się o przejecie PGNiG i innych spółek energetycznych. Oczywiście końca świata z pewnością jeszcze nie będzie jednak na Orlenie świat również się nie kończy!

Decyzja blisko

Już niebawem, bo 22 lipca KE zdecyduje o ewentualnym połączeniu Orlenu z Lotosem. Ciekawe, ktorych aktywów będą musiały się pozbyć się obie spólki, bo pewnym jest, że aby fuzja nie zakłóciła konkurencji na rynku polskim pewne aktywa muszą być sprzedane.

Obecnie Lotos z Orlenem posiadają ponad 50% rynku w Polsce. Aby konkurencja była zachowana szacuje się, że stan posiadania rynku po połączeniu obu spółek powinien wynosić ok. 40%. Powstaje pytanie czy fuzja jest opłacalna? Licząc wprost stan aktywów obu spółek wynosi blisko 85 mld złotych. Po połączeniu wartość aktywów zmniejszy się do ok. 65 mld. Wymuszona sprzedaż aktywów niekoniecznie będzie korzystna.

Ważnym dla Polski jest aby koszty fuzji nie były zbyt wygórowane i by nie spowodowały strat jakie z tym procesem będą zwiazane. Myśli o takim scenariuszu władze Orlenu pewnie nie dopuszczają?

[1] Takie badanie w języku ekonomicznym to proces due dilligence.

[2] Źródło: komunikat Grupy Lotos z 25.08.2007 roku.

[3] Lotos w tamtym czasie przygotowywał analizy możliwych skutków połączenia obu firm. Prezes Olechnowicz zaznaczył, że nikomu nie zależy, na tym, żeby w Polsce powtórzyła się sytuacja jak przy fuzji Daimlera i Chryslera. Kiedy źle oceniono sytuację finansowo ekonomiczną fuzji i ogromne koszty połączenia spowodowały wielo miliardowe straty (dolarów) i zdecydowano o demontażu połączenia.

[4] „Prezes PKN Orlen Daniel Obajtek uważa, że w Polsce powinien być jeden koncern multienergetyczny, nie ma miejsca na dwa takie podmioty i do tego sukcesywnie dążę”. Jego zdaniem budowie takiego koncernu służą przeprowadzane przez Orlen inwestycje i przejęcia, w tym Grupy Lotos i Energi. Prezes Obajtek nie chciał odnieść się do medialnych spekulacji mówiacych, że PKN Orlen jest zainteresowany przejęciem PGNiG”. (09-06-2020 PAP Biznes)

[5] 1. William A Clark i Marcus Daily z Montany to bohaterowie, którzy walcząc ze sobą przyczynili sie do powstania i uchwalenia 17 poprawki w Konstytucji USA. ” Wieloletnie marzenie Clarka o zostaniu senatorem Stanów Zjednoczonych wywołało skandal w 1899 r., Kiedy ujawniono, że przekupił członków legislatury stanu Montana w zamian za ich głosy. W tym czasie senatorowie USA byli wybierani przez ustawodawstwa stanowe.” Źródło:https://en.wikipedia.org/wiki/Copper_Kings.

Poprawka wprowadziła zasadę, że senatorów wybiera w wyborach bezpośrednich.

2. Andrew Carnegi, amerykański przemysłoweic, „król stali” i Henry C. Frick, król węgl i koksu w przeciwieństwie do Clarka i Dailyego połączyli swe siły. Dzięki pierwszemu możemy dzisiaj podziwiać słynną operę Carnegie Hall. Frick natomiast stał się wielkim filantropem.  

[6] https://tpc.googlesyndication.com/safeframe/1-0-37/html/container.html

[7] Źródło: Business Insider Polska.

[8] Warto zauważyć, że Orlen zarządza sześcioma rafineriami w Polsce, Czechach i na Litwie, posiada też złoża w Polsce i w Kanadzie.

[9] Warunki zaradcze to pewnego rodzaju środki kompensacyjne lub wyrównawcze jakie stosuje sie w przypadku notyfikacji pomocy publicznej na restrukturyzacje przedsiebiorstw. Celem warunków zaradczych jest zpobieżenie zachwiania konkurencji na rynku wspólnotowym. W ramach warunków zaradczych wnioskodawca obowiązany jest dostosować swoje aktywa do wytycznych KE. Nie wykluczone, że połączenie będzie wymagało rezygnacji z pewnej liczby stacji paliwowych i innych aktywów.

[10] Twierdzenie, że mamy do czynienia z próbą wchłonięcia Lotosu wynika z faktu, że aktywa Orlenu (68,3 mld zł) są ponad cztery razy większe niż lotosu (16,2 mld).

[11] W wielu wypowiedziach prezesa Daniela Obajtka przebija się władczy ich ton. Ta wypowiedź jeszt szczególna. Prezes Obajtek stwierdza, że sprzedaż rafinerii Lotosu nie wchodzi w grę jakby to On był w tej materii decydentem. Zdaniem Autora w tym przypadku prezes Obajtek powiniem mówic o kupnie rafinerii od Lotosu. Niby drobiazg, a jakże wymowny.

3 uwagi do wpisu “Fuzja Orlen Lotos

  1. Czesiek pisze:

    Prezes Obajtek w Gdańsku powiedział, że żadnych zwolnień grupowych w Lotosie nie będzię i to może być prawdą ale mogą być zwolnienia w ogółe i w Orlenie, PGNiG i Enerdze. Czekamy!

    Polubienie

Dodaj swój komentarz

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s